Zo gebruik je een capo op je gitaar

Wat is een capo?

Een capo (voluit capodastro, soms ook capodaster genoemd) is een klemmetje dat je op de hals van je gitaar zet, in één van de vakjes op de toets. Hij werkt als een verplaatsbare topkam: alle snaren worden korter, en daardoor klinkt je gitaar hoger. De fret direct vóór de capo neemt de rol van de topkam over.

Het mooie eraan: je verandert de toonhoogte van je gitaar zonder dat je andere akkoorden hoeft te leren. Je pakt gewoon de grepen die je al kent, en het nummer klinkt in een andere toonsoort.

Waarom zou je een capo gebruiken?

Er zijn drie redenen die er voor beginners echt toe doen:

• Je kunt meezingen in jouw toonsoort. Ligt een nummer te hoog of te laag voor je stem, dan schuif je met de capo net zolang tot het past.
• Moeilijke akkoorden worden makkelijke akkoorden. Een nummer in Bes vraagt om barré-akkoorden. Zet de capo op de derde fret en je speelt precies hetzelfde met G, C en D.
• Je gitaar klinkt anders. Hoger op de hals wordt de klank lichter en helderder. Veel singer-songwriters spelen daarom vrijwel altijd met capo.

Waar zet je de capo op de hals?

Zet hem net achter de fret, niet erop — dus in het vakje, vlak tegen het metalen staafje aan. Zit hij te ver naar achteren, dan gaan de snaren rammelen. Zit hij er bovenop, dan klinken ze dof.

Klem hem ook niet harder aan dan nodig. Een capo die te strak staat trekt de snaren omhoog en dan klinkt je gitaar vals, ook al heb je hem net gestemd. Stem daarom altijd nadat je de capo hebt geplaatst, en niet ervoor. Dat kan met ons gratis online stemapparaat.

Op welke fret, en wat gebeurt er dan met je akkoorden?

Elke fret die je opschuift klinkt een halve toon hoger. Je grepen blijven hetzelfde; alleen de naam van wat je speelt verandert. Deze tabel laat zien hoe dat uitpakt voor de twee greepvormen die je als beginner het eerst leert:

In de praktijk hoef je dit niet uit je hoofd te leren. Zoek je een nummer op en staat erbij capo 2, dan zet je hem daar en speel je de akkoorden die erbij staan. De tabel is vooral handig als je zelf wilt uitzoeken waar een nummer voor jouw stem het prettigst ligt.

Een capo op een akoestische, elektrische of klassieke gitaar

Op een akoestische gitaar is de capo het meest thuis; daar wordt hij ook het vaakst gebruikt. Op een elektrische gitaar werkt hij net zo goed, alleen staan de snaren daar lager, dus klem hem wat voorzichtiger aan.

Let op bij een klassieke of spaanse gitaar: die heeft een bredere en plattere hals dan een westerngitaar. Een gewone capo past er vaak niet goed omheen en drukt de buitenste snaren dan onvoldoende aan. Er zijn capo's die speciaal voor een vlakke hals gemaakt zijn — kijk dus even waar je gitaar onder valt voordat je er een koopt.

Welke soorten capo's zijn er?

Je komt er grofweg drie tegen:

• Trigger-capo: met een veer, plaats je met één hand. Verreweg het handigst als je midden in een nummer moet verschuiven.
• Schroef-capo: je draait de druk zelf aan. Kost iets meer tijd, maar je hebt precies in de hand hoe hard hij klemt — prettig als je gitaar snel vals gaat.
• Elastiek- of riemcapo: de goedkoopste, en daaraan merk je het ook. Prima om mee te beginnen, maar je zult hem willen vervangen.

Voor een beginner is een trigger-capo de veiligste keus. Je hoeft er niet veel aan uit te geven.

De capo in de lessen van Sixstrings

In de beginnerscursus komt de capo vanzelf langs, op het moment dat je hem nodig hebt — meestal bij een liedje dat anders net te hoog of te lastig zou zijn. Je leert hem dus niet als los trucje, maar in een nummer waar hij verschil maakt.

Wil je zien hoe zo'n les eruitziet voordat je iets betaalt? Bij de gratis proefles kijk je drie complete lessen mee uit de cursus, zonder account. Je ziet meteen hoe de tablatuur meeloopt en hoe je het tempo terug kunt zetten als het te snel gaat.

In de video hieronder laat Jaap Kwakman zien hoe je de capo plaatst, waarom hij zo handig is als je zingt, en hoe je er nieuwe klanken mee vindt.